Sosyoloji & Toplum

Kültür Nedir? Kültür Çeşitleri Nelerdir?

Kültür, insan gruplarının ‘yaşam tarzını’ ifade eden bir kelimedir, yani işleri yapma biçimleri anlamına gelir. Farklı grupların farklı kültürleri olabilir. Kültür öğrenilerek bir sonraki nesle aktarılırken, genetik kalıtım yoluyla aktarılır ve insanların yazılarında, dinlerinde, müziğinde, kıyafetlerinde, yemeklerinde ve yaptıklarında görülür.

Kültür kavramı çok karmaşıktır ve kelimenin birçok anlamı vardır. ‘Kültür’ kelimesi farklı biçimlerde kullanılabilir:

  1. Güzel sanatlarda ve beşeri bilimlerde zevk mükemmelliği; aynı zamanda yüksek kültür olarak da bilinir. İnsan bilgisi, inancı ve davranışının entegre bir modeli.
  2. Bir toplum tarafından paylaşılan görünüm, tutumlar, değerler, ahlak, hedefler ve gelenekler.
  3. En geniş anlamıyla, ‘kültür’, salt insan genetiğinin sonucu olmayan tüm insan fenomenlerini içerir.

Kültürleri inceleyen disipline antropoloji denir, ancak diğer birçok disiplin de rol oynar.

Kültür çeşitleri şöyle özetlenebilir:

Millî Kültürler

Kültürler, milletleri benzersiz ve ilginç kılan şeydir. Her ülkenin veya milletin farklı kültürel aktiviteleri ve kültürel ritüelleri vardır. Kültür, milletlerin maddi malları, insanların kullandığı ve ürettiği şeyleri içerir. Kültür aynı zamanda insanların inançları ve değerleri ile dünya ve kendi yaşamları hakkında düşünme ve anlama biçimleridir.

Bölgesel veya Bölgesel Olmayan Kültürler

Kültür ayrıca bir bölge, toplum veya alt grup içinde de değişebilir. Bir işyeri, onu benzer işyerlerinden ayıran belirli bir kültüre sahip olabilir. Bir ülkenin bir bölgesi, ülkenin geri kalanından farklı bir kültüre sahip olabilir. Örneğin, Çin veya Kanada gibi büyük bir ülkede her bölgenin kendine özgü bir konuşma şekli, farklı müzik türleri ve farklı dans türleri olabilir. Farklı davranan veya konuşan bir grubun bir altkültür olduğu veya sahip olduğu söylenebilir. Hatta çok farklı kültürler olabilir. Örneğin Çin’in batısındaki Doğu Türkistanlı Türkler, kuzeydeki Moğollar, batıdaki Tibetliler, Çin’in doğusundaki etnik Çinlilerden bambaşka kültürlere sahiptir.

Şirket Kültürleri

Şirketler veya diğer kuruluşlar (insan grupları) ayrı bir kültüre sahip olabilir. Japon imalat şirketleri genellikle Batılı şirketlerden farklı bir kültüre sahiptir; kim yerlerde iş günü egzersizle başlar ve çalışanlar şirkete sadakat duyarlar. Yüksek teknoloji sektöründeki şirketler genellikle diğer şirketlerden farklı bir kültüre sahiptir. Yazılım ve bilgisayar şirketleri bazen çalışanların iş günü içinde oyun oynamasına ya da dinlenmek için işten izin almasına izin verir, çünkü bu şirketler bunun çalışanların daha iyi düşünmesine yardımcı olacağına inanırlar.

Antropoloji ve Kültür

Antropoloji, insanları ve birbirleriyle nasıl ilişki kurduklarını inceler. Bir antropolog, antropoloji üzerine çalışan bir kişidir. Antropologlar, kültürün insanları ve hayatlarını nasıl şekillendirdiğini inceler. İnsanlar hareket ettikçe ve yeni insan gruplarıyla iletişim kurdukça kültürler sürekli değişir. Örneğin, göçmenler (bir ülkeden diğerine taşınan insanlar) eski ülkelerindeki bazı gelenek ve göreneklerini koruyabilirler. Kültürlerini bu şekilde koruyarak, kültürlerinin parçalarını başkalarının deneyimlemeye başladığı yeni bir yere getiriyorlar.

Kültürün Özellikleri

  • Kültür, edinilmiş bir nitelik veya davranıştır. Biyolojik olarak miras alınmaz, ancak bireyler tarafından sosyal olarak öğrenilir. Başka bir deyişle, sosyal olarak edinilen veya öğrenilen herhangi bir davranış veya kaliteye kültür denir. Sosyalleşme alışkanlıkları ve düşünceleri yoluyla öğrenilen davranışlara kültür denir. İnsanlar grup halinde yaşayarak kültürü öğrenir veya edinir. Bunu eğitim yoluyla toplumdan öğreniyor.
  • Kültür, doğası gereği bireysel değil sosyaldir. Bir sosyal ürün kültürü olarak herkes tarafından paylaşılan sosyal etkileşim yoluyla gelişir. Sosyal etkileşim veya sosyal ilişkiler olmadan kültürlenmesi çok zordur ve neredeyse imkansızdır. Kültür, grup üyelerinin beklentilerini içerir. Toplumda yaratılır veya ortaya çıkar. Dolayısıyla sosyaldir.
  • Kültür, bir nesilden diğerine aktarılır. Ebeveynlerden çocuklara vb. geçer. Bu aktarım, sürekli ve kendiliğinden gelişen bir süreçtir. Asla sabit kalmaz. İnsan, kültürü atalarından miras alır veya öğrenir ve onu haleflerine aktarır. Bu şekilde kültür sürekli olarak birikir.
  • Kültür, bireylerin pek çok sosyal psikolojik, ahlaki vb. İhtiyaçlarını karşılar. Kültür, farklı ihtiyaçlar nedeniyle yaratılır ve sürdürülür. Hem toplumun hem de bireylerin ihtiyaçlarını karşılar. Örneğin din, toplumun dayanışmasını ve bütünleştirici ihtiyaçlarını karşılamak için işlev görür. Yiyecek, giyecek, barınak, isim, ün, statü ve mevki ihtiyacımız kültürel yollarımıza göre karşılanmaktadır.
  • Kültür, doğası gereği idealisttir. Çünkü grubun ideallerini, değerlerini ve normlarını bünyesinde barındırır. Ulaşmaya değer ideal hedefleri bireylerden önce belirler. Başka bir deyişle kültür, toplumdaki bireylerin ideallerinin ve değerlerinin toplamıdır.
  • Kültür bir günde veya bir yılda yaratılmaz. Yüzyıllar boyunca yavaş yavaş birikir. İnançlar, sanat, ahlak, bilgi yavaş yavaş depolanır ve kültürün bir parçası olur. Dolayısıyla kültür sosyal mirastır.
  • Kültür, uyum yeteneğine sahiptir. Statik değildir. Değişikliklere uğrar. Kültürün farklı yönleri, yeni çevreye veya sosyal ve fiziksel çevrenin getirdiği zorluklara uyum sağlar. 
  • Kültür değişkendir. Toplumdan topluma değişir. Çünkü her toplumun kendi kültürü vardır. Aynı zamanda bir toplum da zaman zaman değişir.
  • Kültürün bir düzeni veya sistemi vardır. Tylor’un dediği gibi kültür karmaşık bir bütündür. Bu, kültürün farklı bölümlerinin uyumlu bir bütün halinde iyi organize edildiği anlamına gelir. Kültürün farklı bölümleri, bir bölümdeki herhangi bir değişikliğin diğer bölümlerde karşılık gelen değişiklikleri getireceği şekilde düzenlenmiştir.
    (https://www.yourarticlelibrary.com/culture/culture-characteristics-and-classifications-of-culture-sociology/6223)

 


(Bu içerik, Turkau'nun editöryal politikalarını, genel görüş ve ilkelerini yansıtmayabilir.)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu